Het waterelement: rust, angst en herstellen

21 maart 2024

Wanneer ik mensen vraag waar ze op dat moment behoefte aan hebben, krijg ik heel vaak hetzelfde antwoord: rust.

Niet zo vreemd. We staan de hele dag aan. Er moet gewerkt, geregeld, gezorgd en gedacht worden. Zelfs wanneer we eindelijk op de bank zitten, gaat het hoofd meestal nog vrolijk verder.

Binnen de traditionele Chinese geneeskunst hoort rust bij het waterelement. Maar Water gaat niet alleen over minder doen. Het gaat ook over je terugtrekken in je eigen ruimte, je energie bij jezelf houden en herstellen.

Wat vertelt het waterelement?

De vijf elementen gebruik ik om te kijken naar de samenhang tussen lichaam, emoties en gedrag. Voor mij staan deze niet los van elkaar. Wat je voelt, inhoudt of langere tijd met je meedraagt, heeft uiteindelijk ook invloed op je lichaam.

De manier waarop die verbinding zichtbaar wordt, verschilt per persoon. De één houdt spanning vast in de buik, terwijl een ander hoofdpijn krijgt, slecht slaapt of uitgeput raakt. Daarom kijk ik niet alleen naar de klacht, maar ook naar wat er rondom die klacht speelt. Het lichaam geeft daarmee een ingang om te onderzoeken wat er onder de oppervlakte aandacht vraagt.

Het waterelement helpt ons daarbij gerichte vragen te stellen. Kun je werkelijk tot rust komen? Trek je je af en toe terug in je eigen ruimte? Neem je voldoende tijd om te herstellen? Of leef je al langere tijd op je reserves?

De winter is een tijd van terugtrekken

Het waterelement hoort bij de winter. In de natuur zie je dat alles zich terugtrekt. Aan de buitenkant lijkt er weinig te gebeuren, maar onder de grond wordt energie bewaard voor een nieuwe periode van groei.

Winterrust is dus niet hetzelfde als nietsdoen. Het is naar binnen keren. Minder gericht zijn op alles en iedereen om je heen en weer voelen wat jij zelf nodig hebt.

Wij doen in de winter vaak precies het tegenovergestelde. We werken gewoon door en vullen december voor het gemak ook nog met afspraken, etentjes en verplichtingen. Gezellig, zeker. Rustgevend iets minder.

Toch hebben ook wij periodes nodig waarin we ons terugtrekken en herstellen. Niet pas wanneer het echt niet meer gaat, maar juist daarvoor. Je kunt nu eenmaal niet het hele jaar zomer spelen.

De nier- en blaasmeridiaan

Binnen de traditionele Chinese geneeskunst zijn de nier- en blaasmeridiaan verbonden met het waterelement.

De niermeridiaan wordt gekoppeld aan vitaliteit en je reserves. Dat is voor mij een belangrijke ingang om te onderzoeken hoeveel energie iemand werkelijk heeft.

Voel je je vitaal en heb je ruimte om te groeien? Of functioneer je vooral nog op wilskracht? Dat laatste kan best lang goed gaan. Tot je lichaam besluit dat het genoeg is geweest en zelf op de rem trapt.

De blaasmeridiaan wordt onder andere gekoppeld aan controle. Probeer je alles onder controle te houden? Kun je taken en verantwoordelijkheden loslaten? Of blijf je doorgaan omdat je denkt dat het anders niet goed komt?

Controle kan houvast geven. Maar voortdurend alles proberen te overzien, kost ook veel energie. Zeker wanneer je ondertussen ook nog probeert te voorspellen wat er allemaal mis zou kunnen gaan.

Angst als emotie van het waterelement

De emotie die traditioneel bij het waterelement hoort, is angst.

Dat hoeft geen grote of duidelijk zichtbare angst te zijn. Het kan ook gaan om bang zijn om fouten te maken, controle te verliezen, iemand teleur te stellen of niet goed genoeg te zijn.

Angst kan ervoor zorgen dat je stilvalt. Maar het kan je ook juist heel druk maken. Je blijft nadenken, controleren, regelen en vooruitlopen op alles wat mogelijk kan gebeuren.

Van buiten lijk je daadkrachtig. Vanbinnen kom je nauwelijks tot rust.

Juist dan kan de behoefte ontstaan om je terug te trekken in je eigen ruimte. Niet om weg te lopen voor wat er speelt, maar om weer contact te maken met jezelf. Daar begint herstel.

Je lichaam als ingang

In mijn praktijk kijk ik niet alleen naar de plek waar iemand een klacht ervaart. Ik kijk naar het geheel: wat gebeurt er lichamelijk, wat speelt er in iemands leven en welke emoties of patronen kosten energie?

Je lichaam reageert op hoe je leeft, wat je meedraagt, hoeveel spanning je ervaart en hoeveel tijd je jezelf geeft om te herstellen. Soms begrijp je die verbinding direct. Soms laat je lichaam het eerder zien dan je hoofd bereid is toe te geven.

Het waterelement geeft niet voor iedereen hetzelfde kant-en-klare antwoord. Het geeft wel een duidelijke richting om te onderzoeken waar jij energie verliest en waarom werkelijk tot rust komen zo lastig kan zijn.

Sta hier eens bij stil

Vraag jezelf eens af:

  • Kom ik werkelijk tot rust of stop ik alleen even met bewegen?
  • Geef ik mezelf toestemming om me terug te trekken?
  • Waar probeer ik te veel controle over te houden?
  • Wat doe ik vooral omdat ik bang ben voor wat er gebeurt als ik het niet doe?
  • Waar verlies ik dagelijks energie aan?
  • Wat heb ik nodig om mijn reserves weer aan te vullen?

Je hoeft niet direct overal een antwoord op te hebben. Alleen al eerlijk stilstaan bij deze vragen kan zichtbaar maken waarom je zo moeilijk tot rust komt.

Wil je onderzoeken wat jouw lichaam aangeeft en waar jij energie verliest? Met kinesiologie kijken we samen naar wat er speelt en wat jou kan helpen om weer rust van binnenuit te ervaren.

Verder lezen